BİTKİ GELİŞİMİNİ UYARAN KÖK BAKTERİLERİ (Plant Growth Promoting Rhizobacteria; PGPR)

Toprak çok sayıda ve çeşitlilikte mikroorganizma topluluklarını barındırır. Bu mikroorganizma toplulukları arasında bitki kökleri ile ilişkili olan bakteriler vardır ve bu bakterilerin bir kısmının yararlı bir kısmının zararlı etkide bulunduğu görülmektedir. Yararlı etkide bulunan kök bakterilerinin bazıları bitkilerde gelişmeyi uyarıcı veya biyokontrol ajanı gibi rol oynayarak ya da her iki şekilde de davranarak bitkilere yararlı etkide bulunurlar. Bu tür yararlı etkide bulunan bakterileri için “bitki gelişimini uyaran kök bakterileri” denir.

Pseudomonas ve Bacilluslar bitki gelişimini uyarıcı etkilerinin yanı sıra patojenler açısından çok iyi antagonistik özelliklere sahiptir.

Azot fikse eden bakterilerden Rhizobium, Bradyrhizobium, Azotobacter ve Azospirillium kök bakterileri genelde bitki ile penetrasyona dayalı bir etkileşim içinde bulunurlar.

Yapılan çalışmalar rizosfer bakterilerinin tohum, yumru ya da toprağa uygulandığında bitki gelişimini arttırdığını, toprak kaynaklı patojenlerin gelişimini engellediğini göstermektedir. Özellikle, biyogübre ve biyokontrol ajanı olarak  kullanılabileceği bildirilmiştir.

Kök bakterilerinin salgılamış oldukları glukonik asit, sitrik asit gibi organik asitler sayesinde toprak pH’sı etkilenerek fosfor bitkiler tarafından alınabilir forma dönüşür.